Yaklaşık dört ay süren çatışmaların ardından İran ve ABD heyetleri, İsviçre'de barış görüşmelerine başladı. Görüşmelerin, taraflar arasında daha önce imzalanan geçici ateşkes kapsamında gerçekleştirildiği bildirildi.
İran devlet medyası, üst düzey İranlı yetkililerin barış görüşmeleri için İsviçre'ye ulaştığını duyurdu. ABD Başkan Yardımcısı JD Vance'in de müzakerelere katılmak üzere Washington'dan ayrıldığı bilgisi paylaşıldı. Pakistan'ın arabuluculuğunda yürütülen süreçte, 60 günlük ateşkesin ardından kalıcı anlaşmanın şartları ele alınacak.
Müzakereler öncesinde İran Devrim Muhafızları Ordusu'nun Hürmüz Boğazı'nı kapatma açıklaması yeni bir gerilime neden oldu. Ancak ABD'li yetkililer bu iddiayı yalanladı. ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), cumartesi günü 55 ticaret gemisinin boğazdan geçtiğini ve küresel piyasalara 17 milyon varilden fazla petrol taşındığını açıkladı. Komutanlık, ticari gemi trafiğinin güvenli şekilde devam etmesi için gerekli önlemlerin sürdürüldüğünü belirtti.
ABD Başkanı Donald Trump, ateşkes süresince ve sonrasında Hürmüz Boğazı'ndan geçişler için herhangi bir ücret alınmayacağını ifade etti. Ancak Trump, barış görüşmelerinin başarısız olması durumunda ABD'nin bölgede sağladığı güvenlik hizmetleri karşılığında geçiş ücreti uygulanabileceğini belirtti.
İran lideri Ayetullah Mücteba Hamaney'in danışmanlarından M.Muhbir, ABD'nin geçici anlaşmadaki yükümlülüklerini yerine getirmediğini iddia etti. Muhbir, özellikle Lübnan'da ateşkes şartlarının ihlal edildiğini savunarak anlaşmanın kağıt üzerinde kaldığını ve Orta Doğu enerji akışının bu durum devam ettiği sürece tam olarak normale dönemeyeceğini söyledi.
İran heyetine Meclis Başkanı ve baş müzakereci Muhammed Bakır Kalibaf'ın liderlik ettiği, Dışişleri Bakanı A. Erakçi ile güvenlik, merkez bankası ve enerji alanlarından üst düzey isimlerin de yer aldığı belirtildi. Görüşmelerde nükleer program, bölgesel güvenlik, enerji koridorları ve Lübnan'daki ateşkes konuları ele alınacak.
Öte yandan, Lübnan ateşkesi kırılganlığını koruyor. Lübnan Sivil Savunması, İsrail'in cumartesi günü düzenlediği saldırılarda 20 kişinin hayatını kaybettiğini bildirdi. İsrail ordusu ise saldırıların Hizbullah'ın eylemlerine karşılık olarak yapıldığını açıkladı. İsrail, İran ile ABD arasındaki anlaşmanın tarafı olmadığını ve Lübnan'da kontrol altında tuttuğu bölgelerden çekilmeyeceğini belirtti.
Reuters tarafından paylaşılan ve Kudüs İbrani Üniversitesi tarafından yapılan bir araştırmaya göre, İsraillilerin büyük çoğunluğu savaşın hedeflerine ulaşmadığını düşünüyor. Ankete katılanların yüzde 92'si İran'ın İsrail ve ABD'nin ortak askeri operasyonundan fayda sağladığını belirtirken, yalnızca yüzde 8'i İsrail'in savaştan galip çıktığı görüşünü paylaştı. Katılımcıların yaklaşık yüzde 90'ı savaş hedeflerinin gerçekleşmediğini ifade etti.
ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, görüşmelerden ilerleme kaydedileceğine inandığını belirterek, özellikle nükleer dosya ve Lübnan konularında somut adımlar atılmasını umduğunu söyledi. Önümüzdeki birkaç gün sürmesi beklenen görüşmeler, Orta Doğu'da son yılların en kritik diplomatik temaslarından biri olarak değerlendiriliyor.
