Amerika Birleşik Devletleri ve İran arasında dört aydır devam eden çatışmaları sonlandıran ateşkes anlaşması resmen onaylandı. Trump ve İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeshkian, küresel deniz taşımacılığını yeniden canlandıracak olan mutabakat metnini elektronik ortamda imzaladı. Tarafların resmi imza törenini cuma günü İsviçre topraklarında gerçekleştirmesi planlanıyor.
Ateşkes anlaşması, Tahran yönetiminin nükleer programına yönelik süregelen anlaşmazlıkların kalıcı olarak çözülmesini hedeflemektedir. Ancak İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü E.B., İsrail ordusunun Lübnan'daki operasyonlarının anlaşmanın ihlali sayılacağını bildirdi. İsrail güçlerinin Lübnan güneyindeki faaliyetlerini sürdürmesi, mutabakatın istikrarı konusunda piyasalarda endişe yaratmaktadır.
Üst düzey bir yetkili tarafından doğrulanan 14 maddelik metnin detayları şu şekildedir:
- Askeri Operasyonların Durdurulması: Lübnan dahil tüm cephelerde askeri faaliyetler derhal ve kalıcı olarak sonlandırılacaktır.
- Egemenlik ve Toprak Bütünlüğü: Taraflar birbirlerinin iç işlerine müdahale etmeyecek ve toprak bütünlüğüne saygı gösterecektir.
- Deniz Ablukasının Kaldırılması: ABD, deniz ablukasını derhal kaldıracak ve 30 gün içinde İran üzerindeki tüm engellemeleri bitirecektir.
- Ticari Geçiş Güvenliği: Ticari gemiler Basra Körfezi üzerinden 60 gün boyunca ücretsiz ve güvenli geçiş yapabilecektir.
- Ekonomik Yeniden İnşa: ABD ve bölgesel ortaklar, İran ekonomisinin inşası için en az 300 milyar dolarlık bir kalkınma fonu oluşturacaktır.
Anlaşmanın diğer kritik maddeleri arasında nükleer programın denetlenmesi ve yaptırımların kaldırılması yer almaktadır. İran, nükleer silah geliştirmeyeceğini ve zenginleştirilmiş materyallerin tasfiyesini Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı gözetiminde gerçekleştireceğini taahhüt etmiştir. Ayrıca ABD Hazine Bakanlığı, İran'ın ham petrol ve petrokimya ürünleri ihracatı için gerekli muafiyetleri sağlayacaktır.
