Dünyanın en ölümcül enfeksiyonları arasında yer alan Ebola virüsü ile ilgili tıp dünyasında önemli bir gelişme yaşandı. Bilim insanları, virüsün hastalar iyileştikten sonra dahi vücutta nasıl hayatta kalabildiğine dair kritik bulgular elde etti. Yapılan araştırmalar sonucunda, virüsün insan beynini bir sığınak olarak kullanarak aylarca aktif ve bulaşıcı kalabildiği tespit edildi.
Yapay Beyin Dokularında 120 Günlük Çoğalma Tespit Edildi
Icahn Tıp Fakültesi ve Bernhard Nocht Tropikal Tıp Enstitüsü tarafından yürütülen uluslararası çalışmada, insan kök hücrelerinden üretilen beyin organoidleri kullanıldı. Laboratuvar ortamında gerçekleştirilen testlerde, Ebola ve ilgili virüs türlerinin beyin dokusunu enfekte ettiği ve tam 120 gün boyunca çoğalmaya devam ettiği gözlemlendi. Virüsün bu süreçte sadece uyku modunda kalmadığı, hücreler arasında aktif olarak yayıldığı ve yeni viral parçacıklar ürettiği saptandı.
Geçmiş Salgınlar ve Kalıcı Enfeksiyon Riski
Uzmanlar, bu bulguların Ebola'yı atlatan bireylerde görülen göz ve beyin zarı iltihaplanmaları gibi komplikasyonları açıkladığını belirtiyor. Geçmişteki verilere göre, virüsün hiçbir belirti göstermeden vücutta beş yıldan fazla süre saklanabildiği kanıtlanmıştı. Örneğin, 2021 yılında Gine'de görülen bir salgının kaynağının, 2014-2016 yıllarındaki salgından sağ kurtulan bir hasta olduğu belirlenmişti.
Dr. Lina Widerspick: "Bu model sistem üzerinden gerçekleştirdiğimiz deneyler, Ebola ve diğer filovirüslerin insan merkezi sinir sisteminde kalıcı olmak için kullandıkları mekanizmaları anlamamızı sağlıyor. Bu sayede, iyileşen hastalarda görülen ve bazen ölümcül olabilen menengoensefalit gibi ağır iltihabi durumların uzun vadeli etkilerine karşı yeni içgörüler kazanabiliyoruz."
Araştırma ekibi, elde edilen bu verilerin gelecekte daha etkili tedavi stratejilerinin geliştirilmesine ve yeni salgınların önlenmesine zemin hazırlayacağını ifade etti. Çalışmanın bir sonraki aşamasında, araştırma kapsamının diğer tehlikeli virüs türlerini de içerecek şekilde genişletilmesi planlanıyor.
